Η προγεστερόνη είναι ένα σημαντικό μέρος της θεραπείας της υπογονιμότητας, με τους ειδικούς γονιμότητας να συνταγογραφούν συχνά συμπληρώματα προγεστερόνης για να βοηθήσουν στη βελτίωση των ποσοστών εγκυμοσύνης κατά την εξωσωματική γονιμοποίηση. Γιατί, λοιπόν, χρησιμοποιείται το συμπλήρωμα προγεστερόνης και μπορεί άραγε να βοηθήσει και στα φυσικά ποσοστά σύλληψης;

Τι είναι η προγεστερόνη;

Η προγεστερόνη είναι μια ορμόνη που παράγεται από τις ωοθήκες. Εντοπίζεται για πρώτη φορά στη μέση του εμμηνορροϊκού κύκλου όταν απελευθερώνεται ένα ωάριο (ωορρηξία). Μία από τις πιο σημαντικές λειτουργίες της προγεστερόνης είναι να προετοιμάσει την επένδυση της μήτρας (ενδομήτριο) για να επιτρέψει σε ένα γονιμοποιημένο ωάριο (έμβρυο) να εμφυτευτεί. Εάν δενπροκύψει εγκυμοσύνη, τα επίπεδα προγεστερόνης μειώνονται και ακολουθεί η περίοδος. Εάν ένα έμβρυο εμφυτευθεί στην επένδυση της μήτρας, η προκύπτουσα σύλληψη παράγει την ορμόνη ανθρώπινη χοριακή γοναδοτροπίνη (hCG), η οποία με τη σειρά της κατευθύνει τις ωοθήκες να παράγουν προγεστερόνη μέχρι τις οκτώ εβδομάδες της εγκυμοσύνης. Μετά από αυτό το διάστημα, η προγεστερόνη παράγεται από τον πλακούντα στη διάρκεια της υπόλοιπης εγκυμοσύνης.

Χρειάζομαι προγεστερόνη εάν προσπαθώ για φυσική σύλληψη;

Δεν υπάρχουν στοιχεία που να υποδηλώνουν ότι η χορήγηση συμπληρωμάτων προγεστερόνης σε κατά τα άλλα υγιείς γυναίκες στην αρχή της εγκυμοσύνης έχει πρόσθετα οφέλη ή μειώνει τον κίνδυνο αυθόρμητης αποβολής. Μια πρόσφατη τυχαιοποιημένη δοκιμή δεν βρήκε επίσης κανένα όφελος από τα συμπληρώματα προγεστερόνης σε μια ομάδα γυναικών με επαναλαμβανόμενες αποβολές. Ωστόσο, παρόλα αυτά, μπορεί να υπάρχει ακόμα κάποιο όφελος από αυτή την προσέγγιση σε μεμονωμένες περιπτώσεις, κατόπιν πάντα συζήτησης με το γιατρό σας  υπό το φως της δικής σας ιδιαίτερης περίστασης.

Γιατί συνταγογραφείται η προγεστερόνη κατά τη διάρκεια της θεραπείας με εξωσωματική γονιμοποίηση;

Κατά τη διάρκεια ενός κύκλου εξωσωματικής γονιμοποίησης (IVF), συνήθως χρησιμοποιούνται φάρμακα για την πρόληψη της πρόωρης απελευθέρωσης ενός ωαρίου (πρόωρη ωορρηξία). Αυτά τα φάρμακα επηρεάζουν τα επίπεδα προγεστερόνης. Ως εκ τούτου, ο ειδικός γονιμότητας μπορεί να συνταγογραφήσει ένα συμπλήρωμα προγεστερόνης για να αντισταθμίσει αυτή τη μείωση στην ικανότητα των ωοθηκών να παράγουν προγεστερόνη. Με αυτόν τον τρόπο, ένα έμβρυο μπορεί να εμφυτευθεί και να αναπτυχθεί μέσα στη μήτρα. Πολλές επιστημονικές μελέτες έχουν εξετάσει τα ποσοστά εγκυμοσύνης σε κύκλους εξωσωματικής γονιμοποίησης που χρησιμοποιούσαν προγεστερόνη. Αυτές οι μελέτες έχουν δείξει ότι τα ποσοστά είναι πολύ υψηλότερα σε σύγκριση με τους κύκλους όπου δεν χρησιμοποιήθηκε προγεστερόνη.

Πότε και πώς πρέπει να παίρνω προγεστερόνη;

Οι ειδικοί στη γονιμότητα συνήθως συνταγογραφούν συμπλήρωμα προγεστερόνης λίγες μέρες μετά τη συλλογή των ωαρίων. Τα συμπληρώματα προγεστερόνης έρχονται γενικά με τη μορφή κολπικού υπόθετου ή ενδομυϊκής ένεσης. Ενώ τόσο η μέθοδος των υπόθετων όσο και η μέθοδος ένεσης φαίνεται να είναι εξίσου αποτελεσματικές, τα κολπικά σκευάσματα προτιμώνται από τις περισσότερες γυναίκες και από τους ειδικούς γονιμότητας. Εναλλακτικά, η υποστήριξη της ωχρινικής φάσης με διαλείπουσες ή πολλές ενέσεις hCG μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την τόνωση των ωοθηκών ώστε να παράγουν προγεστερόνη. Αυτό δεν συνιστάται εάν βρεθούν περισσότερα από δέκα ωοθυλάκια στον υπέρηχο, καθώς αυτό μπορεί να προκαλέσει κύστη ωοθηκών ή υπερδιέγερση των ωοθηκών (OHSS). Για τις γυναίκες που είναι σε διαδικασία εξωσωματικής γονιμοποίησης, η λήψη συμπληρωμάτων προγεστερόνης μπορεί να αποσυρθεί με ασφάλεια τη στιγμή της θετικής δοκιμασίας εγκυμοσύνης (hCG), καθώς το σώμα ανακτά την ικανότητά του να εκκρίνει προγεστερόνη σε αυτό το στάδιο.

Υπάρχουν κίνδυνοι από τη λήψη προγεστερόνης;

Πολλές μελέτες έχουν διεξαχθεί για να εξεταστεί η χρήση της φυσικής προγεστερόνης κατά τη διάρκεια της θεραπείας εξωσωματικής γονιμοποίησης. Αυτές οι μελέτες έχουν δείξει ότι η προγεστερόνη δεν ενέχει κανέναν κίνδυνο για εσάς ή το μωρό σας. Αν και, για ορισμένες γυναίκες, τα κολπικά σκευάσματα μπορεί να προκαλέσουν έκκριμα και τοπικό ερεθισμό. Εάν έχετε οποιεσδήποτε ερωτήσεις σχετικά με τη λήψη προγεστερόνης και τις διαθέσιμες επιλογές, επικοινωνήστε με το Κέντρο Αναπαραγωγικής Ιατρικής και Ιατρικής Εμβρύου – Δρ. Αλέξανδρος Τραϊανός για μια διαβούλευση. Για πληροφορίες καλέστε στο τηλέφωνο (+30) 2310 277 032 ή στείλτε μήνυμα στο email alexandrostraianos@gmail.com.