Με αφορμή την αναφορά της δραστικής αυτής ουσίας για πιθανή χρήση της στην αντιμετώπιση του covid-19 καλό θα είναι να γνωρίζουμε ότι:
– Η υδροξυχλωροκίνη είναι μια ουσία που χρησιμοποιήθηκε και χρησιμοποιείται για δεκαετίες σε ασθενείς με ελονοσία, ερυθηματώδη λύκο,ρευματοειδή αρθρίτιδα, σύνδρομο Sjogren. Έχει τη δυνατότητα να «ελέγχει» την ανοσολογική αντίδραση του οργανισμού με στόχο την ρύθμιση των φλεγμονών (νοσο τροποποιητικό, αντι ρευματικό φάρμακο).
Είναι γενικώς πολύ καλά ανεκτό φάρμακο, παρ’ όλα αυτά όμως δεν αποκλείονται παρενέργειες ή επιπλοκές. Συνεπώς ο ασθενής, πριν τη χορήγηση του φαρμάκου, θα πρέπει να ενημερώνει λεπτομερώς τον θεράποντα ιατρό σε θέματα του ιατρικού του ιστορικού.
Όσον αφορά στον Οφθαλμό, η κύρια αλλά ευτυχώς πολύ σπάνια παρενέργεια εστιάζεται στον αμφιβληστροειδή χιτώνα. Μετά από μακροχρόνια χρήση της ουσίας (άνω των 5 ετών) είναι δυνατό να παρατηρηθεί τοξική δράση στην ωχρά κηλίδα. Αρχικώς οι βλάβες δεν γίνονται αντιληπτές από τον ασθενή. Δυστυχώς όμως όταν προκαλέσουν μεγάλη μείωση της όρασης, οπότε και είναι εμφανείς, έχουν εγκατασταθεί μόνιμα. Τα αρχικά συμπτώματα μπορεί να ποικίλλουν και να μοιάζουν με συνηθισμένες οφθαλμολογικές ενοχλήσεις της καθημερινότητας.
Δεν σημαίνει όμως ότι όποιος παίρνει υδροξυχλωροκίνη και παρουσιάζει κόπωση ή θάμβος όρασης, μεγαλύτερη δυσκολία το βράδυ, κλπ έχει οπωσδήποτε επιπτώσεις από την φαρμακευτική αγωγή. Ακόμη και οι μακροχρόνιοι χρήστες εάν τις εμφανίσουν, θα είναι σε ποσοστό μεταξύ 0.5-1.0%.
Από την Αμερικανική Ακαδημία της Οφθαλμολογίας, προκειμένου να επιτευχθεί μέσω του ελέγχου η έγκαιρη διάγνωση, έχει θεσπισθεί ένας συγκεκριμένος τρόπος παρακολούθησης αυτών των ανθρώπων. Σύμφωνα με τις αναθεωρημένες οδηγίες συστήνεται μία αρχική εξέταση, ιδεωδώς πριν την έναρξη της αγωγής. Εν συνεχεία μια φορά το χρόνο κατά τη διάρκεια της πρώτης πενταετίας και κάθε 6μηνο μετά την πενταετία. Οι οφθαλμοί ελέγχονται με πλήρη οφθαλμολογική εξέταση αλλά και με τη χρήση διαγνωστικών και σύγχρονων απεικονιστικών μεθόδων που μπορούν να ανιχνεύσουν τις πιθανές αρχόμενες βλάβες.
Εάν διαγνωσθούν αρχόμενες βλάβες κατά τη διάρκεια των επαναληπτικών ελέγχων, τότε ο Οφθαλμίατρος επικοινωνεί με τον θεράποντα ιατρό για την τροποποίηση ή και διακοπή της θεραπείας. Οι βλάβες όταν εντοπισθούν σε αρχικό στάδιο με την κατάλληλη αντιμετώπιση είναι δυνατό να υποστραφούν.
Οι ασθενείς υπό υδροξυχλωροκίνη που έχουν μεγαλύτερο κίνδυνο εμφάνισης παρενεργειών είναι:
- χρήστες άνω των 5 ετών
- χρήστες μεγαλύτερων δόσεων από τις προτεινόμενες
- χρήστες που έχουν προϋπάρχουσες βλάβες στην ωχρά κηλίδα
- χρήστες με νεφρικές ή ηπατικές βλάβες
- χρήστες άνω των 60 ετών
- χρήστες που παρουσιάζουν μεγάλη απώλεια βάρους κατά τη διάρκεια της αγωγής, καθώς η δραστικότητα του φαρμάκου έχει να κάνει και με τη σχέση δοσολογίας και σωματικού βάρους.
Η υδροξυχλωροκίνη δοκιμάζεται στη Μασσαλία της Γαλλίας ως ένα από τα φάρμακα για την αντιμετώπιση του covid-19. Τα μέχρι τώρα θετικά αποτελέσματα δεν κρίνονται ακόμη αρκετά, προκειμένου να χορηγείται αυτή η δραστική ουσία για την αντιμετώπιση της νόσου (μόνη της ή σε συνδυασμό με άλλες).
Οι προτεινόμενες μέχρι τώρα δοσολογίες και η διάρκεια της θεραπείας σε ασθενείς με covid-19, αλλά ακόμη και ως προληπτική θεραπεία σε επαγγελματίες υγείας ή σε άτομα που φροντίζουν ασθενείς, είναι μικρές. Μάλιστα κατά πολύ μικρότερες από τα αντίστοιχα όρια ασφαλείας του φαρμάκου όπως φαίνεται και από τα παραπάνω αναφερθέντα.
Συνεπώς η ενδεχόμενη χρήση του φαρμάκου με αυτό τον τρόπο, όχι μόνο δεν προβλέπεται να αποτελέσει κίνδυνο για την οφθαλμική υγεία, αλλά εάν τελικώς αποδειχθεί αποτελεσματικό θα είναι πραγματική ευλογία.
