Είναι η ξηροστομία φυσικό μέρος της διαδικασίας της γήρανσης; Αφορά η τερηδόνα μόνο τα παιδιά; Διαχωρίστε τις φήμες από τη πραγματικότητα διαβάζοντας για το τι συμβαίνει στο στόμα με το πέρας της ηλικίας. Το να έχετε τις σωστές πληροφορίες μπορεί να σας βοηθήσει να διατηρήσετε το στόμα σας υγιές για μια ζωή.

Φθορά των δοντιών-Κοιλότητες

Μύθος: Μόνο τα παιδιά του σχολείου παρουσιάζουν τερηδόνα.

Γεγονός: Η τερηδόνα μπορεί να αναπτυχθεί σε οποιαδήποτε ηλικία.

Η τερηδόνα δεν είναι ένα πρόβλημα που αφορά μόνο τα παιδιά. Μπορεί να συμβεί ανά πάσα στιγμή και για όσο διάστημα έχετε τα  φυσικά σας δόντια. Η οδοντική πλάκα—ένα κολλώδες φιλμ βακτηρίων—μπορεί να συσσωρευτεί στα δόντια. Η πλάκα παράγει οξέα που, με την πάροδο του χρόνου, απομακρύνονται στη σκληρή εξωτερική επιφάνεια του δοντιού και δημιουργούν τις κοιλότητες. Ακόμη και δόντια που έχουν ήδη σφραγίσματα κινδυνεύουν και σε περίπτωση υποχώρησης των ούλων οι ρίζες των δοντιών είναι επίσης εκτεθειμένες και ευάλωτες στην τερηδόνα.

Αλλά μπορείτε να προστατέψετε τα δόντια σας από την τερηδόνα. Δείτε πώς:

• Χρησιμοποιήστε οδοντόκρεμα που περιέχει φθόριο. Το φθόριο μπορεί να αποτρέψει την εμφάνιση της τερηδόνας αλλά και να θεραπεύσει την πρώιμη τερηδόνα. Και είναι εξίσου χρήσιμο για τους ενήλικες όπως και για τα παιδιά. 
• Φροντίστε να βουρτσίζετε τα δόντια σας δύο φορές την ημέρα. Αυτό θα βοηθήσει στην απομάκρυνση της οδοντικής πλάκας που σχηματίζεται στα δόντια. 
• Το φθοριούχο νερό βοηθά επίσης στην πρόληψη της τερηδόνας στους ενήλικες.
• Χρησιμοποιείτε νήμα τακτικά για να αφαιρέσετε την πλάκα ανάμεσα στα δόντια. 
• Επισκεφθείτε έναν οδοντίατρο για τακτικούς ελέγχους. Εάν διατρέχετε υψηλότερο κίνδυνο για τερηδόνα (για παράδειγμα, εάν έχετε ξηροστομία λόγω κάποιου φαρμάκου που παίρνετε) οδοντίατρος μπορεί να σας προτίνει μια θεραπεία με φθόριο.

Παθήσεις των Ούλων  

Μύθος: Η ουλίτιδα είναι απλά μέρος της γήρανσης.

Γεγονός: Μπορείτε να αποτρέψετε την ασθένεια των ούλων—δεν χρειάζεται να είναι μέρος της γήρανσης.

Η ουλίτιδα (περιοδοντική) είναι μια μόλυνση των ούλων και των ιστών που συγκρατούν τα δόντια στη θέση τους. Η ασθένεια των ούλων αναπτύσσεται όταν η πλάκα – μια κολλώδης μεμβράνη βακτηρίων – σκληραίνει και συσσωρεύεται κατά μήκος και κάτω από τη γραμμή των ούλων. Οι δύο μορφές ουλίτιδας είναι: η απλή ουλίτιδα, μια ήπια μορφή που είναι αναστρέψιμη με καλή στοματική υγιεινή, κατά την οποία τα ούλα γίνονται κόκκινα, πρήζονται και μπορεί να αιμορραγούν εύκολα και η περιοδοντίτιδα, μια πιο σοβαρή μορφή ουλίτιδας που μπορεί να βλάψει τους μαλακούς ιστούς και τα οστά που υποστηρίζουν τα δόντια. Στην περιοδοντίτιδα, τα ούλα απομακρύνονται από τα δόντια και σχηματίζουν χώρους που μολύνονται. Το ανοσοποιητικό σύστημα του σώματος καταπολεμά τα βακτήρια καθώς η πλάκα εξαπλώνεται και μεγαλώνει κάτω από τη γραμμή των ούλων. Τα καλά νέα είναι ότι η ασθένεια των ούλων μπορεί να προληφθεί. Δεν ειναι και δεν πρέπει να είναι μέρος του να μεγαλώνει κανείς. Με σχολαστικό βούρτσισμα, χρήση νήματος και τακτικούς επαγγελματικούς καθαρισμούς από οδοντίατρο, μπορείτε να μειώστε τον κίνδυνο εμφάνισης ουλίτιδας καθώς μεγαλώνετε. Και αν έχετε υποβληθεί σε θεραπεία για την ασθένεια των ούλων, με την τήρηση μιας σωστής ρουτίνα στοματικής υγιεινής και με τακτικές επισκέψεις στον οδοντίατρο για καθαρισμό μπορείτε να ελαχιστοποιήσετε τις πιθανότητες να επιδεινωθεί.

Εδώ είναι μερικά πράγματα που μπορείτε να κάνετε:

• Βουρτσίζετε τα δόντια σας δύο φορές την ημέρα (με φθοριούχο οδοντόκρεμα).
• Χρησιμοποιείτε νήμα τακτικά για να αφαιρέσετε την πλάκα ανάμεσα στα δόντια. 
• Επισκεφθείτε έναν οδοντίατρο για τακτικούς ελέγχους.
• Μην καπνίζετε.
• Ακολουθήστε μια καλά ισορροπημένη διατροφή.

Εάν καπνίζετε, διατρέχετε υψηλότερο κίνδυνο να αναπτύξετε περιοδοντίτιδα από ότι ένας μη καπνιστής. Στην πραγματικότητα, το κάπνισμα είναι ένας από τους πιο σημαντικούς παράγοντες κινδύνου για την ασθένεια των ούλων. Και αυτό γιατί το κάπνισμα μπορεί να βλάψει τη ροή του αίματος στα ούλα, μειώνοντας τη ποσότητα οξυγόνου και θρεπτικών ουσιών στους ιστούς κανοντάς τους πιο ευάλωτους στη μόλυνση. Οι χημικές ουσίες στον καπνό του τσιγάρου προκαλούν φλεγμονή και κυτταρική βλάβη που μπορεί να αποδυναμώσει το ανοσοποιητικό σύστημα. 

Ξηροστομία

Μύθος: Η ξηροστομία είναι ένα φυσικό μέρος της διαδικασίας γήρανσης. Εσείς απλά πρέπει να μάθετε να ζείτε με αυτό.

Γεγονός: Η ξηροστομία δεν αποτελεί μέρος της ίδιας της διαδικασίας γήρανσης και επομένως είναι σημαντικό να βρείτε την αιτία της ξηροστομίας ώστε να μπορείτε να ανακουφιστείτε.

Ξηροστομία είναι η αίσθηση ότι δεν υπάρχει αρκετό σάλιο στο στόμα.

Οι κοινές αιτίες ξηροστομίας σε ενήλικες μεγαλύτερης ηλικίας περιλαμβάνουν παρενέργειες ορισμένων φαρμάκων και αφυδάτωση. Η ξηροστομία μπορεί να σας δυσκολέψει να μασήστε, να καταπιείτε ή ακόμα και μιλήστε. Το να έχετε λιγότερο σάλιο αυξάνει επίσης τον κίνδυνο ανάπτυξης τερηδόνας ή μυκητιασικών λοιμώξεων στο στόμα. Το σάλιο βοηθά στο να κρατηθούν υπό έλεγχο τα επιβλαβή μικρόβια. Εάν έχετε οδοντοστοιχίες, η ξηροστομία μπορεί να σας κάνει να νιώθετε άβολα καθώς χωρίς αρκετό σάλιο, οι οδοντοστοιχίες μπορούν  να τρίβονται στα ούλα ή στην οροφή του στόματος και να προκαλούν επώδυνα σημεία. Επιπλέον, μπορεί να αναπτυχθούν μυκητιάσεις κάτω από την οδοντοστοιχία.

Είναι σημαντικό να γνωρίζετε ότι η ξηροστομία δεν αποτελεί μέρος της διαδικασίας της γήρανσης καθ’ εαυτής. Ωστόσο, πολλοί ηλικιωμένοι παίρνουν φάρμακα που μπορεί να κάνουν το στόμα τους να στεγνώνει. Και οι ηλικιωμένοι είναι επίσης πιο πιθανό να έχουν ορισμένες καταστάσεις που μπορεί να οδηγήσουν σε στοματική ξηρότητα όπως η αφυδάτωση . Εάν νομίζετε ότι έχετε ξηροστομία, επισκεφθείτε έναν οδοντίατρο ή έναν γιατρό. Αυτός θα προσδιορίσει την ακριβή αιτία της ξηροστομίας σας και θα σας προτείνει λύσεις. Για παράδειγμα, εάν η ξηροστομία προκαλείται από ένα φάρμακο, ο γιατρός μπορεί να αλλάξει το φάρμακο ή να προσαρμόσει τη δοσολογία. Ο οδοντίατρος ή ο γιατρός μπορεί επίσης να σας προτείνει να κρατήσετε το στόμα σας υγρό με χρήση τεχνητού σάλιου, που πωλείται στα περισσότερα φαρμακεία. Μερικοί άνθρωποι επωφελούνται από το πιπίλισμα σκληρής καραμέλας χωρίς ζάχαρη ή το μάσημα τσίχλας χωρίς ζάχαρη.

Στοματικός Καρκίνος 

Μύθος: Εάν δεν καπνίζετε, δεν χρειάζεται να ανησυχείτε για τον καρκίνο του στόματος.

Γεγονός: Δεν είναι μόνο το κάπνισμα που μπορεί να αυξήσει τις πιθανότητες για καρκίνο του στόματος.

Δείτε τι σας θέτει σε κίνδυνο:

• Αλκοόλ. Η έντονη χρήση αλκοόλ αυξάνει επίσης τις πιθανότητές σας την ανάπτυξη της νόσου. Και μάλιστα η χρήση καπνού σε συνδυασμό με το αλκοόλ είναι ένας πολύ μεγαλύτερος κίνδυνος από τη χρήση οποιασδήποτε ουσίας μόνης.

•  Ορισμένοι τύποι του σεξουαλικά μεταδιδόμενου ιού των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV). Αν και πολλοί άνθρωποι εκτίθενται στον στοματικό HPV, ο οργανισμός συνήθως καθαρίζει από μόνος του τον ιό. Σε μερικούς ανθρώπους, ωστόσο, ο ιός δεν εξαφανίζεται εντελώς, θέτοντας τους σε κίνδυνο για καρκίνο του στόματος.
• Ηλικία. Η πιθανότητα καρκίνου του στόματος αυξάνεται με την ηλικία. Οι περισσότεροι άνθρωποι με αυτούς τους καρκίνους είναι 55 ετών και άνω.

Είναι σημαντικό να εντοπίσετε έγκαιρα τον καρκίνο του στόματος – επειδή η θεραπεία λειτουργεί καλύτερα πριν εξαπλωθεί η ασθένεια. Ο πόνος μπορεί να μην είναι ένα πρώιμο σύμπτωμα της νόσου. Επομένως, να είστε σε επιφυλακή για τυχόν αλλαγές στο στόμα σας, ειδικά αν καπνίζετε ή καταναλώνετε αλκοόλ συχνά. Εάν έχετε οποιοδήποτε από τα παρακάτω συμπτώματα για περισσότερες από δύο εβδομάδες, φροντίστε να επισκεφθείτε έναν οδοντίατρο ή έναν γιατρό: Πληγή, ερεθισμός, όγκος στο στόμα, τα χείλη ή το λαιμό, πονόλαιμος ή αίσθηση ότι κάτι πιάνεται στο λαιμό, βραχνάδα, δυσκολία στη μάσηση, στην κατάποση ή στην ομιλία, δυσκολία στην κίνηση της γνάθου ή της γλώσσας, μούδιασμα στη γλώσσα ή σε άλλες περιοχές του στόματος, οίδημα της γνάθου, πόνος στο αυτί. Τις περισσότερες φορές, αυτά τα συμπτώματα δεν σημαίνουν απαραίτητα καρκίνο. Μια λοίμωξη ή άλλο πρόβλημα μπορεί να προκαλέσουν τα ίδια συμπτώματα. Είναι σημαντικό, ωστόσο, να ελέγχονται άμεσα—γιατί εάν πρόκειται για καρκίνο, μπορεί να αντιμετωπιστεί με μεγαλύτερη επιτυχία αν εντοπιστεί έγκαιρα.