Ένας από τους πιο σημαντικούς τρόπους με τους οποίους τα βρέφη αντιλαμβάνονται και μαθαίνουν το περιβάλλον είναι η ακοή!

Ο νεογνικός έλεγχος ακοής είναι μια διαδικασία που γίνεται προληπτικά στο νεογνό, συνήθως τις πρώτες ημέρες μετά τη γέννησή του και είναι μια εξέταση την οποία συνιστά το Ινστιτούτο Υγείας Παιδιού.

Γιατί είναι σημαντικό να ελεγχθεί η ακοή τόσο νωρίς?

Ο έλεγχος ακοής όλων των νεογνών βοηθά στο να ανιχνευθούν έγκαιρα εκείνα με έκπτωση ή και ολοκληρωτική απώλεια ακοής. Σε παγκόσμια κλίμακα, περίπου 2-3 νεογνά στα 1.000, γεννιούνται με πρόβλημα στην ακοή τους.

Τα μωρά με πρόβλημα ακοής μπορεί να αντιδρούν στους δυνατούς ήχους ή να γυρίζουν στη φωνή μας, αλλά δεν σημαίνει ότι ακούν όλους τους ήχους γύρω τους ή όλα όσα λέμε. Αυτό τους στερεί ερεθίσματα και δυσκολεύει στην κατανόηση της γλώσσας.

• Η έγκαιρη ανίχνευση βοηθά στην έγκαιρη επέμβαση, γεγονός που κάνει μεγάλη διαφορά στην επικοινωνία και γλωσσική ανάπτυξη των παιδιών.
• Σε μελλοντικό επίπεδο η έκπτωση ακοής μπορεί να επηρεάσει την ακαδημαϊκή εξέλιξη αλλά και την κοινωνικο-συναισθηματική ανάπτυξη του παιδιού.

Πότε πρέπει να γίνει;

Ο στόχος είναι όλα τα νεογέννητα να έχουν ελεγχθεί ιδανικά πριν την έξοδο από το μαιευτήριο ή μέχρι την ολοκλήρωση του πρώτου μήνα. Οι έρευνες έχουν δείξει ότι όταν η διάγνωση της βαρηκοΐας γίνεται εντός του πρώτου τριμήνου και η αντιμετώπισή της εντός του πρώτου εξαμήνου το παιδί εξελίσσεται όπως και τα συνομήλικα παιδιά με φυσιολογική ακοή. Σε περίπτωση που η διάγνωση καθυστερήσει η ανάπτυξη του παιδιού υπολείπεται.

Είναι επώδυνος ο έλεγχος;

Όχι, η εξέταση είναι ανώδυνη για το βρέφος.

Πώς γίνεται ο έλεγχος;

Υπάρχουν δύο ειδών τεστ ακοής, τα οποία είναι εύκολα, γρήγορα και ακίνδυνα για το μωρό. Τα δύο τεστ μπορούν να γίνουν χωριστά ή μαζί και διαρκούν από πέντε έως δέκα λεπτά. Κατά τη διάρκεια της εξέτασης το παιδί βρίσκεται στην αγκαλιά του γονέα, ιδανικά αφού έχει ταϊστεί, ώστε να είναι ήσυχο για να γίνει η εξέταση με επιτυχία. Το αποτέλεσμα του ελέγχου ανακοινώνεται στους γονείς αμέσως μετά το τεστ.

Τα τεστ αυτά ονομάζονται ΩτοΑκουστικές Εκπομπές (ΟΑΕ) και Προκλητά Ακουστικά Δυναμικά του Εγκεφαλικού Στελέχους (AABR).

Ωτοακουστικές εκπομπές (ΟΑΕ)

Με αυτό το τεστ μετρώνται τα ηχητικά κύματα που παράγονται στο εσωτερικό αυτί.

Ένα πολύ μικρό μαλακό ακουστικό τοποθετείται στο αυτί του μωρού και μετρά την απάντηση (ηχώ) σε διάφορους ήχους. Αν δεν υπάρχει ηχώ, τότε το μωρό μπορεί να έχει απώλεια ακοής.

Με τη μέθοδο αυτή αποκλείονται ορισμένες από τις συνηθέστερες αιτίες βαρηκοΐας που αφορούν το εσωτερικό αυτί και τον κοχλία.

Προκλητά Ακουστικά Δυναμικά του Εγκεφαλικού Στελέχους (AABR)

Με αυτό το τεστ μετράται η αντίδραση του ακουστικού νεύρου και του εγκεφάλου στον ήχο. Το μωρό ακούει απαλούς ήχους και μέσω ηλεκτροδίων που τοποθετούνται εύκολα και ανώδυνα σαν αυτοκόλλητα στο κεφάλι του, μετράται η αντίδραση του ακουστικού νεύρου και του εγκεφάλου.

Στη νεογνική ηλικία ελέγχουμε την ακοή με τις ωτοακουστικές εκπομπές (ΟΑΕ)

Τι γίνεται αν το μωρό μου δεν περάσει το τεστ ακοής;

Αν το μωρό δεν περάσει το τεστ ακοής μετά τη γέννηση αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι έχει κάποιο πρόβλημα. Συχνά υπάρχει λίγο αμνιακό υγρό ή εμβρυικό σμήγμα στο αυτί του ή υπάρχει θόρυβος στην αίθουσα ή το ίδιο το μωρό κλαίει δυνατά.

Τις περισσότερες φορές η αποτυχία οφείλεται σε εξωτερικούς παράγοντες. Παρόλα αυτά επιβάλλεται περαιτέρω έλεγχος για την επιβεβαίωση. Ο έλεγχος πρέπει να προγραμματιστεί πριν γίνει το μωρό 3 μηνών.

Τι γίνεται αν το μωρό μου περάσει το τεστ ακοής;

Ο έλεγχος με ωτοακουστικές εκπομπές ελέγχει το εσωτερικό αυτί και τον κοχλία, όχι ολόκληρη την ακοή. Επομένως αυτό το εύκολο και ανώδυνο τεστ ανιχνεύει την πλειοψηφία των προβλημάτων βαρηκοΐας αλλά όχι όλα. Επίσης υπάρχουν και άλλες αιτίες βαρηκοΐας, όπως λοιμώξεις που μπορεί να προκαλέσουν βαρηκοΐα σε μεγαλύτερη ηλικία.